Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, i ka dhënë Iranit një ultimatum prej 48 orësh, duke kërkuar hapjen e plotë dhe pa kushte të Ngushticës së Hormuzit – një nga rrugët më të rëndësishme për transportin global të naftës, raporton Gazeta Minuti.
Ky vendim vjen në kulmin e përshkallëzimit të luftës mes SHBA-së, Izraelit dhe Iranit, ku tensionet kanë arritur në një pikë kritike.
Çfarë parasheh ultimatumi?
- Irani duhet të lejojë kalimin e lirë të anijeve në Ngushticën e Hormuzit
- Kalimi duhet të jetë pa kërcënime dhe pa kufizime për vendet e tjera
- Afati i vendosur është 48 orë nga momenti i shpalljes
Nëse këto kushte nuk përmbushen, Trump ka paralajmëruar masa të rënda ushtarake.
Çfarë ndodh pas 48 orëve nëse Irani nuk bindet?
- SHBA pritet të nisë sulme direkte ndaj infrastrukturës energjetike të Iranit
- Objektivi kryesor janë termocentralet dhe objektet e energjisë, duke filluar nga më të mëdhatë
- Këto sulme mund të paralizojnë furnizimin me energji në Iran dhe të godasin ekonominë e vendit
Trump ka përdorur gjuhë të ashpër duke paralajmëruar se infrastruktura energjetike iraniane mund të “shkatërrohet plotësisht” në rast mosbindjeje.
Reagimi i Iranit
Nga ana tjetër, Irani ka paralajmëruar kundërpërgjigje të menjëhershme nëse SHBA ndërmerr sulme:
- Sulme ndaj bazave dhe infrastrukturës amerikane në rajon
- Goditje ndaj objekteve energjetike të aleatëve të SHBA-së në Gjirin Persik
Po ashtu, Teherani ka sinjalizuar se mund të lejojë kalimin e anijeve vetëm për vendet që nuk i konsideron “armike”.
Rreziku global
Ekspertët paralajmërojnë se:
- Një përplasje e tillë mund të çojë në luftë më të gjerë rajonale
- Çmimet e naftës mund të rriten ndjeshëm
- Ekonomia globale mund të përballet me krizë të re energjetike
Ngushtica e Hormuzit përpunon rreth 20% të naftës botërore, duke e bërë situatën jashtëzakonisht të ndjeshme për gjithë botën.
Në thelb, ky ultimatum është një pikë kthese: ose Irani hap rrugën detare, ose rrezikon një goditje të drejtpërdrejtë ushtarake nga SHBA – me pasoja që mund të përshkallëzojnë konfliktin në nivel global.